De betekenis van de prachtige term ‘Catenaccio’

Als je aan de term ‘Catenaccio’ denkt is verdedigend Italiaans voetbal het eerste wat in je op komt. Anti-voetbal dat maar op één ding gericht is: de nul houden en er middels een counter een keer uit komen om dodelijk toe te slaan. Het is ongeveer het tegenovergestelde van wat wij Nederlanders willen met onze filosofie over prachtig voetbal. Verdedigend voetbal hoeft echter niet per definitie ‘Catenaccio’ te zijn, want het is een specifieke tactiek. De tactiek komt oorspronkelijk niet uit Italië, maar uit Zwitserland.

Catenaccio

Catenaccio is het Italiaanse woord voor ‘grendel’ en wordt door Jonathan Wilson in zijn boek ‘Inverting the Pyramid’ (2010) omschreven als “de theorie van het doorlaten van eentje minder”. De Zwitser Karl Rappan, die voor de Tweede Wereldoorlog als bondscoach van dat land fungeerde, probeerde een systeem uit met vier verdedigers. Drie verdedigers op rij die in de mandekking speelde en nog een extra verdediger daarachter. De tegenstander had maximaal drie aanvallers, dus op die manier had hij altijd een extra verdediger als slot op de deur. Het systeem werd door een Zwitserse journalist verrou genoemd, wat grendel betekent. Op deze manier hadden de Zwitsers een grotere kans om tegen betere teams te winnen.

Catenaccio Herrera

De Argentijnse succestrainer Helenio Herrera introduceerde het jaren later bij Internazionale. Door het enorme succes dat hij daarmee behaalde werd het gezien als een typisch Italiaans systeem. Daar moet echter wel bij gezegd worden dat hij het systeem daadwerkelijk naar zijn eigen hand had gezet door met vijf in plaats van vier verdedigers te spelen, waarvan er één achter de viermansverdediging stond. Hier ontstond de term libero, oftewel laatste man, omdat dit de vrije speler was. Deze man stond er om alle afvallende ballen op te pikken en ‘m vervolgens met een lange haal naar voren te knallen en een counter in te luiden. Herrera wilde er niets van weten dat het systeem zo enorm verdedigend is. Tot zijn dood hield hij vol dat de mensen zijn tactiek te verdedigend onthouden hebben.

“Het probleem is dat mensen die mij gekopieerd hebben, dat verkeerd gedaan hebben. Ze zijn vergeten de aanvallende aspecten van mijn catenaccio over te nemen. Ik had Picchi als libero ja, maar ik had ook Fachetti, de eerste vleugelverdediger die zoveel scoorde als een aanvaller.”

Lees ook: Vijf redenen waarom Juventus de coolste club van Europa is